Καταστάσεις Ξηρασίας στην Ελλάδα

Μεγάλο μέρος της Κρήτης, της Πελοποννήσου, της δυτικής Στερεάς Ελλάδας και της Θράκης αντιμετωπίζει συνθήκες ξηρασίας, όπως αναφέρεται στην ανάλυση της ομάδας ΜΕΤΕΟ του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζονται στον χάρτη που δημοσιεύεται, πολλές περιοχές στους νομούς Χανίων, Ηρακλείου, Λασιθίου, Αρκαδίας, Αργολίδας, Μεσσηνίας, Ηλείας και Λέσβου πλήττονται από έντονη ή ακραία ξηρασία, χαρακτηρισμένη ως επίπεδα 4 και 5.

Μετά τις υψηλές θερμοκρασίες και τις χαμηλές βροχοπτώσεις που παρατηρήθηκαν τον Ιούνιο, σχεδόν το σύνολο της χώρας βρίσκεται σε υψηλότερο επίπεδο ξηρασίας από ότι τον προηγούμενο μήνα, δείχνοντας την επιδείνωση των υδρολογικών συνθηκών στην περιοχή.

Κατανομή των Επιπέδων Ξηρασίας

Οι περιοχές που πλήττονται από ξηρασία απεικονίζονται με διαφορετικά χρώματα στον χάρτη, ανάλογα με την 5-βάθμια κλίμακα επίπεδων ξηρασίας. Ειδικότερα, περιοχές όπου η εδαφική υγρασία είναι σημαντικά άνω των κανονικών επιπέδων σημειώνονται με πράσινο, ενώ εκείνες με εδαφική υγρασία κοντά στην μέση τιμή εμφανίζονται με άσπρο χρώμα.

Η αξιολόγηση των συνθηκών ξηρασίας στηρίζεται κυρίως στην εδαφική υγρασία, η οποία μετράται σε βάθος από 28 έως 100 εκατοστά κάτω από την επιφάνεια. Αυτή η μέτρηση είναι κρίσιμη για την ανάπτυξη γεωργικών καλλιεργειών καθώς σχετίζεται άμεσα με την ποσότητα του νερού που μπορεί να απορροφηθεί από το έδαφος, επηρεάζοντας έτσι την παραγωγή της γεωργίας. Η μέτρηση αυτή καθορίζει την δυνατότητα του εδάφους να δέχεται και να συγκρατεί το νερό, αναλύοντας τους παράγοντες των βροχοπτώσεων, της εξάτμισης και της απορροής.

Ο κανονικοποιημένος δείκτης απόκλισης εδαφικής υγρασίας (SSMI) υπολογίζεται βάσει των δεδομένων της υπηρεσίας Copernicus της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η αξιολόγηση αυτή γίνεται λαμβάνοντας υπόψη τις τρέχουσες και τις ιστορικές συνθήκες (1991-2020). Ανάλογα με την τιμή του δείκτη, η ξηρασία κατατάσσεται σε πέντε επίπεδα, που κυμαίνονται από ήπια έως ακραία. Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι οι καταστάσεις αυτές αναφέρονται σε σχετικές, και όχι απόλυτες, εννοιες.

Μια περιοχή μπορεί να αποτιμηθεί ως ακραία ξηρασία ακόμη και αν το έδαφος δεν είναι πλήρως ξηρό. Εάν η εδαφική υγρασία είναι ελαφρώς αρνητική, τότε οι συνθήκες είναι κανονικές για την εποχή. Αντιθέτως, μια σημαντικά θετική τιμή δείχνει πλεόνασμα υγρασίας. Η εκτίμηση του εδάφους προκύπτει μέσω εξειδικευμένων μοντέλων για την επιφάνεια της Γης, και κατά τόπους μπορεί να υπάρχουν αποκλίσεις από τις πραγματικές συνθήκες.